De Chinese voedingsleer kijkt anders naar eten dan we in het Westen gewend zijn. In plaats van te focussen op smaak en calorieën, staan gezondheid en welzijn centraal. Wat kun je echt verteren? Daarbij vormt het ritme van de natuur een belangrijk uitgangspunt, net als het eten van gekookte maaltijden. Elk seizoen vraagt om iets anders op je bord. Met als resultaat: minder klachten en meer levensenergie (Qi). In dit artikel neem ik je mee in de basisprincipes van deze voedingsleer en ontdek je hoe je met eenvoudige keuzes je energie en welzijn kunt ondersteunen.
Acupunctuur is het meest bekende onderdeel van de eeuwenoude Traditional Chinese Medicine. Deze geneeswijze is gebaseerd op een holistisch mensbeeld waarin lichaam, emoties en levenswijze met elkaar verbonden zijn. Binnen deze stroming richt de Chinese voedingsleer zich vooral op het versterken van je spijsvertering. Dit is het vuur dat je voeding omzet in energie, bloed en kracht. Is dit vuur zwak, dan kun je last krijgen van vermoeidheid, een opgeblazen buik, kouwelijkheid, hormonale klachten of een trage stofwisseling. Voeding heeft een verwarmend (yang) of verkoelend (yin) effect. Het doel is om die twee in evenwicht te houden, afhankelijk van je lichaamstype, het seizoen en eventuele klachten.
Warm in plaats van koud
Maar hoe doe je dat, je spijsvertering versterken? Het fijne is dat je niet aan de gang hoeft met allerlei ingewikkelde kruiden of producten. Ook met Hollandse kost kun je volgens de uitgangspunten van de Chinese voedingsleer aan de slag. Met kleine aanpassingen kun je al verschil maken. Warme voeding helpt bijvoorbeeld om het vuur brandend te houden. Denk aan gekookt, gestoomd of gestoofd. Soepen, stoofpotjes en pap (in plaats van een bak koude yoghurt). Lauwwarme drankjes in plaats van ijskoude shakes. Koude of rauwe voeding dooft het vuur waardoor je lichaam extra energie moet gebruiken om alles alsnog op te warmen. En dat is vermoeiend.
Lente en zomer
Door je voeding op het seizoen af te stemmen, kun je snel winst behalen. In de lente, de tijd van groei, vraagt je lichaam om groene groenten (spinazie, paksoi, broccoli), kiemplantjes en jonge bladgroenten, lichtzure smaken (citroen, appelazijn) en gestoomde maaltijden. In de zomer mag je lichaam wat meer openen en afkoelen. Kies dan vaker voor groenten en af en toe wat meer rauw (salades, komkommer), fruit (zoals bessen), bittere smaken (rucola, witlof) en lichte granen zoals quinoa. Maar let op: te veel ijs, koude drankjes en suikers kunnen je energie juist laten zakken.
Herfst en winter
De herfst vraagt om vertraging en verzorging, vooral voor je longen en weerstand. Soepen en stoofgerechten, ui, prei, knoflook, peren, appel (liefst gestoofd) en pittige kruiden zoals gember en kaneel zijn in dit seizoen helpend. De winter nodigt uit tot naar binnen keren en opladen. Lang gekookte gerechten, donkere groenten (boerenkool, paddenstoelen), bottenbouillon, peulvruchten, warme kruiden en specerijen zijn dan aan te raden. Vermijd veel rauw eten, koude smoothies en ijskoude dranken.
De vijf elementen
In de Chinese voedingsleer vormen de vijf elementen (Hout, Vuur, Aarde, Metaal en Water) ook een uitgangspunt. Elk element staat voor bepaalde organen, smaken en hoe voeding op het lichaam werkt. Het is de bedoeling dat je in elke maaltijd de vijf elementen in meer of mindere mate laat terugkomen, zodat je lichaam in balans blijft. Het element Hout is bijvoorbeeld gekoppeld aan de smaak zuur en hoort bij het versterken van de lever en de galblaas. Je voegt dan bijvoorbeeld citroen, azijn of zuurkool toe.
Persoonlijke aanpak
Wat gezond is, verschilt per persoon. Er is geen standaardbehandeling in de Chinese voedingsleer. Welk eten goed voor je is hangt af van veel factoren, zoals familie-achtergrond, stofwisselingstype, eerder doorgemaakte ziekten en klachten, gebruik van medicijnen, je eet-, slaap- en beweegpatroon, leefklimaat en geestelijke instelling. Het is zoeken naar de juiste balans in je voeding, zodat je spijsverteringsvuurtje goed blijft branden. Als je je meer in deze manier van eten wil verdiepen, kan een consulent Chinese voedingsleer je hierbij helpen.
Bronnen:
natuurdietisten.nl,
acupunctuur.nl